Aannemer stopt met werk: moet hij alles terugbetalen?
Aannemer stopt halverwege: wat gebeurt er met de aanneemsom?
Stopt een aannemer voordat het werk af is en ontbindt de opdrachtgever de aannemingsovereenkomst, krijgt de aannemer dan nog iets voor het werk dat hij heeft verricht? Niet zonder meer, zo blijkt uit een uitspraak van 4 november 2026 van de rechtbank.
Wat was er aan de hand?
In maart 2025 aanvaardde de opdrachtgever de offerte van de aannemer voor de renovatie van haar tuin. Van de aanneemsom van € 29.500 betaalde de opdrachtgever uiteindelijk € 27.000.
Nadat er reeds een en ander was voorgevallen, liet de aannemer op 7 mei 2025 via WhatsApp weten dat hij afzag van de resterende werkzaamheden, omdat de buurman van de opdrachtgever, naar eigen zeggen van de aannemer, zijn personeel had bedreigd. Vast staat dat onder meer een pergola, een overkapping en een grasmat niet zijn gerealiseerd.
Op 24 juli en 12 september 2025 sommeerde de opdrachtgever de aannemer om het werk alsnog volledig en deugdelijk af te maken. Op 15 december 2025 ontbond de opdrachtgever de aannemingsovereenkomst.
In de procedure vorderde de opdrachtgever onder meer terugbetaling van de € 27.000 en schadevergoeding. De aannemer vorderde een verklaring voor recht dat zijn werk € 19.000 waard is en hij dat bedrag dus niet behoeft terug te betalen.
Wat oordeelde de rechter?
Door de ontbinding is de opdrachtgever bevrijd van de betaling van de resterende € 2.500 en de aannemer van het afmaken van het werk. Voor wat partijen al hebben gepresteerd, ontstaat volgens de rechtbank "een verbintenis tot ongedaanmaking van de reeds door hen ontvangen prestaties" (r.o. 4.4.1).
Sluit de aard van het werk uit dat het ongedaan wordt gemaakt, dan komt daarvoor een vergoeding in de plaats ter hoogte van de waarde van het werk op het tijdstip van ontvangst. "Heeft de prestatie niet aan de verbintenis beantwoord, dan wordt deze vergoeding beperkt tot het bedrag van de waarde die de prestatie voor de ontvanger op dit tijdstip in de gegeven omstandigheden werkelijk heeft gehad" (r.o. 4.4.2). Onder verwijzing naar de Hoge Raad (HR 18 juli 2025, ECLI:NL:HR:2025:1156, r.o. 3.2.1) stelt de rechtbank vervolgens dat de aannemer op grond van de hoofdregel van artikel 150 Rv de stelplicht en de bewijslast draagt van het bestaan en de omvang van die vergoeding (r.o. 4.4.3).
Tussen partijen stond de waarde van het werk ter discussie (r.o. 4.7). De aannemer stelde dat het werk minimaal € 19.000 waard was, maar legde alleen een eigen begroting over, zonder die begroting nader te onderbouwen (r.o. 4.8). Offertes, overzichten met minimum- of richtprijzen of een rapport van een deskundige ontbraken. Ook de offerte bood geen houvast: daarin stond alleen een totale aanneemsom, zonder specificatie.
Daartegenover stond het rapport van het expertisebureau dat door de opdrachtgever was ingeschakeld om het werk van de aannemer te beoordelen, en op basis waarvan de opdrachtgever de door de aannemer gestelde waarde gemotiveerd betwistte. Volgens het rapport was het werk op meerdere punten ondeugdelijk; door onvoldoende afschot bleef er bijvoorbeeld water op de tegels staan. Onder verwijzing naar het rapport voerde de opdrachtgever aan dat het werk opnieuw moet worden verricht en de waarde ervan nihil is. Het verweer van de aannemer dat het bureau niet onafhankelijk was, verwierp de rechtbank: het bureau had zelf ter plaatse onderzoek gedaan, waarvoor de aannemer was uitgenodigd, en dat de aannemer wegbleef, "komt voor rekening en risico van [aannemer]" (r.o. 4.13).
Omdat de aannemer volgens de rechtbank nog geen begin van bewijs van zijn stelling had geleverd, liet zij hem in het licht van de gemotiveerde betwisting door de opdrachtgever niet toe tot het leveren van bewijs (r.o. 4.8).
De aannemer moet de opdrachtgever € 27.000 terugbetalen en € 5.590 schade vergoeden: het verschil tussen de kosten om de renovatie opnieuw te laten uitvoeren en de aanneemsom. Daarnaast betaalt hij de expertisekosten, de buitengerechtelijke incassokosten en de proceskosten.
Wat betekent dit voor u?
De zaak draait niet om een nieuwe rechtsregel, maar om stellen en bewijzen.
Bent u aannemer, dan laat deze uitspraak u het volgende zien:
Een offerte met alleen een totale aanneemsom biedt geen aanknopingspunt om de waarde van het verrichte werk vast te stellen. Een specificatie kan dat eenvoudiger maken.
Een eigen begroting volstaat niet. De rechtbank noemde offertes, overzichten met minimum- of richtprijzen en een rapport van een deskundige.
Wegblijven bij een inspectie waarvoor u bent uitgenodigd, kan u duur komen te staan, nu dit blijkens de uitspraak voor uw rekening en risico komt.
Het gaat om een uitspraak van de rechtbank in eerste aanleg, hoger beroep is dus mogelijk.
Werk stilgevallen?
Is uw werk stilgevallen en weet u niet of u uw vordering voldoende kunt onderbouwen, maak dan vrijblijvend een afspraak om de mogelijkheden te bespreken. Ik denk graag met u mee.
De volledige uitspraak (ECLI:NL:RBLIM:2026:12058) leest u op uitspraken.rechtspraak.nl.
