Het Van Iersel Luchtman Advocaten M&A-team schrijft een reeks blogs, waarbij wordt ingegaan op de juridische aspecten van bedrijfsoverdracht, oftewel: aan- of verkoop van ondernemingen. In dit twaalfde deel van de reeks gaan we in op de laatste stap van de bedrijfsoverdracht, namelijk de signing en de closing.
Wat is de signing
Wanneer partijen overeenstemming hebben bereikt over de transactiedocumenten (waaronder de koopovereenkomst, maar ook bijvoorbeeld een managementovereenkomst of een aandeelhoudersovereenkomst), kan worden overgegaan tot het ondertekenen van de koopovereenkomst: de signing.
De signing is de feitelijke handeling van het ondertekenen van de koopovereenkomst en alle overige transactiedocumenten. Daarmee staat de inhoud van de afspraken vast. De daadwerkelijke overdracht van de aandelen vindt echter dan nog niet plaats. Dat gebeurt bij de notaris: de closing.
Wat is de closing?
De closing is het moment waarop de aandelen daadwerkelijk worden geleverd. In Nederland gebeurt dit altijd door het passeren van de zogenaamde akte van levering door een Nederlandse notaris. Op de dag van closing vinden doorgaans, buiten de levering van de aandelen, meerdere handelingen plaats, zoals:
Het ondertekenen van eventueel aanvullende transactiedocumentatie, zoals de aandeelhoudersovereenkomst;
Het verkrijgen en vastleggen van de benodigde aandeelhoudersbesluiten;
Het bevestigen dat alle opschortende voorwaarde zijn vervuld; en
De uitbetaling van (een deel van) de koopprijs via de notaris.
Na het passeren van de akte is de aandelenoverdracht voltooid en wordt het aandeelhoudersregister bijgewerkt en de wijziging ingeschreven bij het handelsregister.
Signing en closing niet op hetzelfde moment?
Bij de meeste transacties vinden signing en closing op dezelfde dag plaats, maar dat hoeft niet altijd zo te zijn. Er kunnen goede redenen zijn om de signing, het tekenen van de transactiedocumentatie, en de closing, de daadwerkelijke levering van de aandelen door de notaris, uit elkaar te halen. Wanneer dit gebeurt ontstaat er een periode tussen signing en closing. Dit kan meerdere redenen hebben zoals drukte bij de notaris of wanneer er opschortende voorwaarden gelden, zoals:
een verplichte goedkeuring van de ACM;
het verkrijgen van interne toestemmingen, zoals goedkeuring van een raad van commissarissen of aandeelhoudersvergadering;
het rondkrijgen van een financiering voor de betaling van de koopprijs; en
het afronden van bepaalde commerciële of juridische acties die vooraf moeten worden voltooid.
Tijdens de periode tussen signing en closing bevat de koopovereenkomst doorgaans afspraken die de verkoper in deze tussenfase moet naleven. Het juridische risico ligt in beginsel nog bij de verkoper, tenzij partijen een eerdere effectieve datum zijn overeengekomen. In dat geval worden aanvullende afspraken gemaakt om te voorkomen dat de vennootschap zonder instemming van de koper materiële wijzigingen ondergaat.
Hoewel de koop na signing vaststaat, behoudt de verkoper immers in de tussenperiode nog de feitelijke zeggenschap. Daarom moet de koper worden beschermd tegen ongewenste handelingen. De overeenkomst bepaalt meestal dat de onderneming zoals voorheen wordt voortgezet en dat bepaalde besluiten voorafgaande schriftelijke goedkeuring van de koper vereisen. Ook kan de koper vanaf signing recht krijgen op relevante (financiële) informatie en toegang tot administratie en kantoren. Tot slot regelt de koopovereenkomst het moment van closing en de mogelijkheid dat partijen afstand kunnen doen van een opschortende voorwaarde.
Tot slot
Juridisch advies is altijd maatwerk. Deze blog bevat algemene informatie. Hoewel dit artikel met veel aandacht en zorgvuldigheid is geschreven, is het verstandig om in een voorkomend geval altijd deskundig juridisch advies in te winnen.